Cyste

Je hebt vast wel eens over een cyste gehoord, maar weet je ook wat het precies is en wat er aan gedaan kan worden? Lees dan vooral verder.

Wat is een cyste?

Bij een cyste – wat ook wel kieste wordt genoemd – kan een holte in je lichaam met bijvoorbeeld lucht of vocht gevuld zijn en is de holte omsloten door een dikke wand van bindweefsel, waardoor er geen vocht uit kan maar er wel in kan komen. Het kan ook bestaan uit huidweefsels of haar. Een cyste kan kan eigenljk overal in je lichaam ontstaan, en soms kan je zelfs meerdere cysten op één plek hebben.




Welke soorten cysten zijn er?

Er zijn verschilllende soorten cysten, omdat ze eigenlijk overal voor kunnen komen. Een aantal veel voorkomende cysten zijn:

Alvleeskliercyste/pancreascyste, die, zoals de naam al suggereert, in de alvleesklier ontstaan.

Levercysten, die soms ten gevolge van alvleeskliercysten ontstaan.

Eierstokcysten bij vrouwen, waarbij er vaak meerdere kleine cysten in de eierstokken ontstaan. Hier zijn ook weer verschillende soorten van.

Atheroomcysten. Dit zijn bulten in de huid die veroorzaakt worden doordat een haarzakje verstop is geraakt.

Haarnestcysten, waarbij er een onsteking ontstaat door ingegroeide haren.

Polycysteuze nieren. Hierbij ontstaan vaak meerdere kleine cysten (vandaar poly-) in de nieren.

Bakerse cyste, die ontstaan doordat de knieholte zich met vocht vult.

Longcyste, waarbij de cysten in het longweefsel ontstaan.

Hoe herken je een cyste?cyste

Vaak merk je cystes pas op als ze groter worden waardoor dit vervelend of pijnlijk kan gaan voelen. Soms kan je ze als een bult die er niet hoort te zijn opmerken.

De verschillende soorten cysten hebben daarnaast ook verschillende symptomen, zoals:

De cystes die in de huid vormen zijn snel op te merken door de bulten die daardoor ontstaan, en deze hebben vaak een ronde tot ovale gelijkmatige vorm.

Haarnestcysten vallen vaak niet zo op omdat het bultje niet vervelend voelt. Vaak vallen deze cysten pas op als ze ontstoken raken en gaan irriteren.

Een bakerse cyste begin je vaak pas te merken als je knie dik wordt of juist pijnlijk. Daarnaast zou je knie strak aan kunnen voelen als je beweegt en bijvoorbeeld bukt.

Bij polycysteuze nieren verslechtert de nierfunctie steeds meer. Dit kan zich uiten in bloed in de urine en pijn in je zij. Ook kan je last hebben van misselijkheid en vermoeidheid.

De meeste eierstokcysten veroorzaken weinig klachten, maar bij grotere cysten kan het pijn in de onderbuik veroorzaken en kan de menstruatie verstoor raken waardoor je minder maar wel heftiger bloedt. Als de eierstokcyste echter openbarst kan dit heel veel pijn en een vagina bloeding veroorzaken.

Een alvleeskliercyste kan verschillende klachten veroorzaken, waaronder geelzucht, onverklaarbare jeuk, vermoeidheid, buikpijn, gewichtsverlies, weinig eetlust, en vreemd gekleurde ontlasting.

Bij wie komen cysten voor?

Cysten kunnen eigenlijk bij iedereen voorkomen, maar verschillende soorten cysten komen vaak bij verschillende groepen voor. Eierstokcysten kunnen bijvoorbeeld wel bij alle vrouwen voorkomen, maar worden vooral bij vrouwen tussen de 30 en de 45 jaar gevonden, en longcysten komen vooral voor bij rokers. Niercysten zijn erfelijk, en als het dus al eens in je familie is gevonden is er ook een grotere kans dat jij er last van zal hebben.



Is een cyste levensbedreigend?

Over het algemeen zijn cystes goedaardig en zijn ze vooral gewoon vervelend, of zorgen ze voor problematische bijwerkingen. In enkele gevallen kunnen ze echter kwaadaardig zijn of zelfs door kanker zijn ontstaan. Daarom moet je ze altijd door een arts laten controleren.

Sommige alvleeskliercysten kunnen bijvoorbeeld leiden tot een ontsteking in je alvleesklier, maar ook tot alvleesklierkanker. De recessieve vorm van polycysteuze nieren kunnen indirect levensgevaarlijk zijn, doordat ze ook de lever aan kunnen tasten en je een hoge bloeddruk kunnen geven. Longcysten kunnen je ademhaling verzwakken, maar ook tot tumoren van longkanker leiden. Daarnaast ben je sneller vatbaar voor andere longziektes, zoals longontsteking.

Hoe kun je een cyste behandelen?

De behandeling van een cyste hangt af van de soort cyste die je hebt, maar ook door de staat van de cyste. Vaak kan een arts aangeven dat je gewoon rust moet houden, maar het kan ook door een kleine chirurgische ingreep verwijderd worden of door middel van een hormoonbehandeling of antibiotica verholpen worden. Vooral bij grote inwendige cysten zal worden aangeraden om deze door een operatie te laten verwijderen. Ook atheroomcysten en bakerse cysten zijn chirurgisch weg te halen, maar bij de laatste kan ook het vocht uit je knie gezogen worden. Bij longcysten kan je sowieso het beste stoppen met roken.

Ga dus naar je arts toe als je vermoed een cyste te hebben, en dan zal hij/zij de beste behandeling voorleggen.

Kun je cysten voorkomen?

Doordat cysten veel oorzaken kunnen hebben zijn ze lastig te voorkomen. Bij sommige soorten kan het erfelijk zijn, zoals bij niercysten, maar het kan ook ontstaan door infecties of ontstekingen, maar ook weer een gevolg zijn van tumoren. Het beste wat je zou kunnen doen is zo gezond mogelijk leven en jezelf goed schoon houden. Op het moment dat je iets niet vertrouwd moet je ook gelijk naar de huisarts gaan.




Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *